— Πάσχα · Αυγά · Παράδοση —
ΚΟΚΚΙΝΑ ΑΥΓΑ «ΠΕΡΔΙΚΕΣ» ΜΕ ΚΑΛΣΟΝ
Κόκκινα αυγά με άσπρα αποτυπώματα φύλλων, όπως τα φτιάχναμε στο χωριό μου, τη Μηλέα Ελασσόνας 🥚
Το βάψιμο των αυγών είναι από τα πιο γνωστά πασχαλινά έθιμα και γίνεται τη Μεγάλη Πέμπτη, γι' αυτό η μέρα λέγεται και Κόκκινη Πέμπτη ή Κοκκινοπέφτη. Οι «Περδίκες», όπως τις λέμε στο χωριό μου, τη Μηλέα Ελασσόνας, είναι κόκκινα αυγά διακοσμημένα με φυσικά φύλλα λουλουδιών και βοτάνων. Το κόκκινο συμβολίζει την Ανάσταση και το αίμα του Χριστού.
Το σχέδιο το κάνει το καλσόν. Ένα φύλλο πατιέται πάνω στο αυγό, το καλσόν το κρατά σφιχτά στη θέση του και η βαφή αγγίζει όλο το τσόφλι εκτός από το σημείο που σκεπάζει το φύλλο. Όταν βγάλουμε το καλσόν, το φύλλο μένει αποτυπωμένο σε ανοιχτό χρώμα πάνω στο κόκκινο. Με διαφορετικά φυλλαράκια, λουλουδάκια ή φλούδες κρεμμυδιού, κάθε αυγό βγαίνει και αλλιώτικο.
Δεν χρειάζεται καμία ιδιαίτερη ικανότητα, μόνο προσοχή στο δέσιμο. Όσο πιο σφιχτό το καλσόν, τόσο πιο καθαρό το σχέδιο. Είναι μια δουλειά που γίνεται όλη η οικογένεια μαζί, με τα παιδιά να διαλέγουν φύλλα και η κουζίνα να μυρίζει Πάσχα.
Ανάλογα με τη βαφή
45 λεπτά
15 λεπτά
Εύκολη
ΥΛΙΚΑ
Για τα αυγά
☐ Φρέσκα αυγά
☐ Κόκκινη βαφή αυγών
☐ Λίγο ελαιόλαδο για το γυάλισμα
Για το σχέδιο
☐ Καλσόν νάιλον, κομμένο σε κομμάτια
☐ Φύλλα μαϊντανού, σέλινου ή τριανταφυλλιάς
☐ Μικρά λουλούδια ή φλούδες κρεμμυδιού
☐ Κλωστή (προαιρετικά, για το δέσιμο)
ΣΚΕΥΗ
• Κατσαρόλα για το βράσιμο
• Δοχείο για τη βαφή
• Ψαλίδι
• Χαρτί κουζίνας
• Μαλακό πανί για το γυάλισμα
ΠΡΙΝ ΞΕΚΙΝΗΣΕΙΣ
α. Διαλέγουμε φύλλα με καθαρό σχήμα και ευδιάκριτες νευρώσεις. Αυτές αποτυπώνονται καλύτερα. Ο μαϊντανός και το σέλινο δουλεύουν πολύ καλά.
β. Κόβουμε τα κομμάτια του καλσόν σε μέγεθος αρκετό για να τυλίξουν ένα αυγό και να δεθούν στην άκρη.
γ. Βράζουμε τα αυγά και τα αφήνουμε να κρυώσουν εντελώς πριν αρχίσουμε το τύλιγμα. Ζεστό αυγό δεν κρατά το φύλλο.
δ. Ετοιμάζουμε τη βαφή σύμφωνα με τις οδηγίες της συσκευασίας, σε δοχείο που χωρά να βυθιστούν τα αυγά.
ΕΚΤΕΛΕΣΗ ΒΗΜΑ-ΒΗΜΑ
01. Πλένουμε και βράζουμε
Πλένουμε πολύ καλά τα αυγά και τα φύλλα. Βράζουμε τα αυγά σε σιγανή φωτιά για να μη σπάσουν και τα αφήνουμε να κρυώσουν εντελώς. Η σιγανή φωτιά αποτρέπει το τσόφλι από το να ραγίσει, και τα κρύα αυγά κρατούν το σχήμα τους καλύτερα όταν τυλιχτούν.
02. Κολλάμε το φύλλο
Βρέχουμε ελαφρώς ένα φύλλο, π.χ. μαϊντανό, και το ακουμπάμε στο αυγό σαν «αυτοκόλλητο». Το νερό το κρατά πάνω στο τσόφλι. Μπορούμε να βάλουμε και περισσότερα φύλλα, γύρω γύρω, για πιο πλούσιο σχέδιο.
03. Τυλίγουμε με καλσόν
Τυλίγουμε το αυγό με ένα κομμάτι καλσόν, τραβώντας το πολύ σφιχτά, και δένουμε με έναν κόμπο ή με κλωστή. Αν το φύλλο ξεκολλήσει, η βαφή θα μπει από κάτω του και θα χαλάσει το σχέδιο, γι' αυτό σφίγγουμε καλά, ειδικά στα άκρα του φύλλου.
04. Επαναλαμβάνουμε
Κάνουμε το ίδιο με όλα τα αυγά, χρησιμοποιώντας διαφορετικά φυλλαράκια ή και φλούδες κρεμμυδιού, για άλλα σχέδια. Έτσι κάθε αυγό έχει τη δική του όψη.
05. Βάφουμε
Ετοιμάζουμε τη βαφή και βυθίζουμε τα αυγά, μαζί με το καλσόν. Μόλις πάρουν το χρώμα που θέλουμε, τα βγάζουμε και τα ακουμπάμε σε χαρτί κουζίνας. Όσο περισσότερο μένουν στη βαφή, τόσο πιο βαθύ το κόκκινο.
06. Ξεντύνουμε και γυαλίζουμε
Όταν κρυώσουν καλά, βγάζουμε προσεκτικά το καλσόν και τα φύλλα. Τέλος, λαδώνουμε τα αυγά με ένα μαλακό πανί, για να λάμψουν. Ένα πανί με λίγες σταγόνες λάδι αρκεί.
💡 ΤΑ ΜΥΣΤΙΚΑ ΜΟΥ
• Σφιχτό δέσιμο: Είναι το κλειδί για να βγει καθαρό το αποτύπωμα του φύλλου.
• Το αυγό της Παναγίας: Σύμφωνα με την παράδοση, το πρώτο αυγό που βάφουμε είναι της Παναγίας και μένει στο εικονοστάσι όλο τον χρόνο, για ευλογία.
• Ίδιος χρόνος στη βαφή: Βγάζουμε τα αυγά με τη σειρά που μπήκαν, για πιο ομοιόμορφο χρώμα.
• Στεγνώνουμε πριν ξεντύσουμε: Αν βγάλουμε το καλσόν από υγρό αυγό, το σχέδιο μπορεί να λερωθεί.
• Φλούδες κρεμμυδιού: Δίνουν πιο ήπιο, χρυσαφί σχέδιο. Τις ακουμπάμε όπως τα φύλλα.
• Καλσόν καθαρό: Χρησιμοποιούμε καθαρό, ακόμη και παλιό καλσόν. Μια τρύπα δεν πειράζει, αρκεί να σφίγγει.
Οδηγός υλικών
Αυγά: Φρέσκα, με ανέπαφο τσόφλι. Ένα ραγισμένο αυγό δεν βάφεται σωστά.
Καλσόν: Νάιλον και λεπτό, ώστε να σφίγγει το φύλλο πάνω στο τσόφλι.
Φύλλα: Μαϊντανός, σέλινο ή τριανταφυλλιά, με καθαρό σχήμα. Τα μικρά λουλούδια δίνουν πιο ντελικάτα σχέδια.
Βαφή: Κόκκινη βαφή αυγών, με τις οδηγίες της συσκευασίας. Δεν την αραιώνουμε παραπάνω.
Ελαιόλαδο: Λίγες σταγόνες σε πανί αρκούν για γυαλιστερό τσόφλι.
Κλωστή: Προαιρετική, αν το καλσόν δεν δένεται καλά με κόμπο.
Συχνά λάθη και πώς τα αποφεύγουμε
Το σχέδιο δεν αποτυπώθηκε: Το φύλλο ξεκόλλησε ή το καλσόν ήταν χαλαρό. Τυλίγουμε πιο σφιχτά.
Τα αυγά ράγισαν: Ο βρασμός ήταν δυνατός. Βράζουμε σε σιγανή φωτιά και ξεκινάμε από κρύο νερό.
Βγήκε άνισο χρώμα: Το αυγό δεν βυθίστηκε ολόκληρο στη βαφή. Το γυρίζουμε μέσα στο δοχείο.
Το χρώμα βγήκε θαμπό: Η βαφή αραίωσε με περισσότερο νερό από όσο ζητά η συσκευασία.
Το φύλλο έσκισε: Ήταν πολύ ξερό ή πολύ λεπτό. Διαλέγουμε φρέσκα φύλλα και τα βρέχουμε ελαφρά.
Το σχέδιο θόλωσε: Βγάλαμε το καλσόν ενώ το αυγό ήταν ακόμα υγρό. Περιμένουμε να κρυώσουν και να στεγνώσουν.
Πώς το σερβίρουμε
Στο πασχαλινό τραπέζι, σε καλάθι ή πιατέλα. Τα αυγά με τα σχέδια είναι και το στόλισμα του τραπεζιού, και μπαίνουν στο τσούγκρισμα. Μπορούμε να τα κρεμάσουμε και σε κλαδί για διακόσμηση.
Διατήρηση
Τα βαμμένα αυγά, αφού κρυώσουν, μένουν στο ψυγείο. Το αυγό της Παναγίας κρατιέται στο εικονοστάσι για την ευλογία και δεν τρώγεται. Τα υπόλοιπα τα καταναλώνουμε μέσα στις μέρες του Πάσχα.
Ερωτήσεις & Απαντήσεις
Πότε βάφουμε τα αυγά;
Τη Μεγάλη Πέμπτη, που γι' αυτό λέγεται και Κόκκινη Πέμπτη.
Πρέπει να βράσω πρώτα τα αυγά;
Ναι, πρώτα βράζουν και κρυώνουν εντελώς, και μετά τυλίγονται και βάφονται.
Μπορώ να βάψω και χωρίς καλσόν;
Μπορείς, αλλά τότε το φύλλο δεν θα κρατηθεί στη θέση του και δεν θα έχουμε αποτύπωμα.
Ποια φύλλα δίνουν το καλύτερο σχέδιο;
Εκείνα με λεπτές νευρώσεις και καθαρό σχήμα, όπως ο μαϊντανός και το σέλινο. Η τριανταφυλλιά δίνει όμορφο γραμμωτό αποτύπωμα.
Μπορώ να χρησιμοποιήσω φλούδες κρεμμυδιού;
Ναι. Τις ακουμπάμε σαν φύλλα. Δίνουν πιο απαλό σχέδιο και κάθε αυγό βγαίνει διαφορετικό.
mpaxari & kanela
ΑΚΟΛΟΥΘΗΣΤΕ ΜΕ ΣΤΟ INSTAGRAM
0 Comments